Pamięć (kronika)

25/02/2026

Call for Papers – Międzynarodowa konferencja „Documenting the Holocaust: Testimonies as Historical Evidence”

Kolekcja Świadectw Ocalałych z Zagłady, przechowywana w Żydowskim Instytucie Historycznym, stanowi jedno z najwcześniejszych przedsięwzięć mających na celu odnajdywanie i dokumentowanie doświadczeń osób, które przeżyły Zagładę. Jest ona jednak tylko jedną z wielu tego rodzaju kolekcji. Na przestrzeni lat liczne instytucje inicjowały projekty gromadzenia relacji i wspomnień Ocalałych, tworząc bogaty, złożony materiał.
Celem konferencji jest analiza świadectw jako materiału dowodowego w badaniach historycznych, poprzez refleksję nad ich potencjałem i ograniczeniami, kontekstami powstania oraz późniejszym wykorzystaniem w nauce, edukacji i upamiętnieniu.
Przesłanie abstraktu o objętości 300–400 słów oraz krótkiej noty biograficznej (do 150 słów) do dnia 31 marca 2026 roku.

25/02/2026

Akcja Żonkile w szkołach, bibliotekach i instytucjach kultury

Zaproszenie Muzum POLIN Zapraszamy szkoły, biblioteki i instytucje kultury do włączenia się 19 kwietnia w akcję społeczno-edukacyjną Żonkile upamiętniającą powstanie w getcie warszawskim.

12/02/2026

Nagroda im. Księdza Stanisława Musiała, przyznawana osobom zasłużonym dla dialogu chrześcijańsko- i polsko-żydowskiego.

6 marca w Auli Collegium Novum Uniwersytetu Jagiellońskiego zostanie wręczona Nagroda im. Księdza Stanisława Musiała, przyznawana osobom zasłużonym dla dialogu chrześcijańsko- i polsko-żydowskiego. Za twórczość nagrodzona została prof. Monika Adamczyk-Garbowska, a za działalność społeczną – o. Paweł Mazanka.
Prof. Monika Adamczyk-Garbowska została uhonorowana w kategorii za twórczość, a o. Paweł Mazanka – w kategorii za działalność społeczną.

03/02/2026

Karolina Panz wygłosi referat pt. "Zakopiańscy górale a Żydzi przed wojną, w czasie Zagłady i okresie tużpowojennym"

Historię stosunku górali zakopiańskich do żydowskich mieszkańców miasta zdominowało istnienie Goralenvolku – ruchu narodu góralskiego – oraz zaangażowanie w niego przedstawicieli najznamienitszych zakopiańskich rodów góralskich. W swoim wystąpieniu omówię, czy i w jaki sposób zmienia się wizja wspólnej historii Żydów i górali w Zakopanem w perspektywie dłuższej niż okres Zagłady.

03/02/2026

JCRelations.net: February edition online

This site is devoted to fostering mutual respect and understanding between Christians and Jews around the world.
Here you will find articles, reviews, reports, official statements, and study resources on Jewish-Christian relations, as well as links to many related organizations.

03/02/2026

81 Years That Challenge Us

Eighty-one years after the conclusion of that horrific conflict, a wave of intense antisemitism is once again sweeping across the world. This resurgence is often marked by a denial of the State of Israel's right to exist and by a desire for its disappearance. As in the past, most attacks in the Diaspora are directed at synagogues and Jews simply for being Jewish. This hatred is a troubling aspect of a broader global crisis of values.

30/01/2026

Miesięcznik "Memoria" Nr 100 (01/2026)

"Pamięć o Szoa, obozach koncentracyjnych, ośrodkach zagłady i innych obszarach ludzkiej tragedii z czasów II wojny światowej kształtowana jest na całym świecie w wielu miejscach i przez wiele osób. Miesięcznik "Memoria" ma być miejscem, gdzie będziemy pisać i opowiadać o naszych wspólnych wysiłkach. O misji zachowania pamięci."
Paweł Sawicki Redaktor Naczelny Miesięcznika "Memoria", Muzeum Auschwitz.

28/01/2026

„Pęka budowany z dużym wysiłkiem ład” – ostrzegają Ocalały z Auschwitz i dyrektor Muzeum

„Widzę przemoc, która znów zaczyna być usprawiedliwiana. Widzę ludzi, którzy wierzą, że ich gniew ma wartość większą niż życie drugiego człowieka” -ostrzega ocalały z Auschwitz 97-letni Bernard Offen. „Pęka budowany z dużym wysiłkiem ład, a prawo międzynarodowe jest gwałcone” – ostrzega dyrektor Muzeum Auschwitz Piotr Cywiński w 81. rocznicę wyzwolenia obozu. /Redakcja OKO.press/

27/01/2026

Holocaust Martyrs' and Heroes' Remembrance Day 2026

Yom Hashoah, the 27th of Nisan. The State Opening Ceremony will be held at Yad Vashem on Monday, April 13rd at 20:00.

24/01/2026

Biłgoraj. Mikrohistoria sztetla

Andrzej Krawczyk: Jeszcze słychać tę muzykę. Biłgoraj – sztetl utracony.
Potomkowie mieszkańców sztetli Rzeczypospolitej stanowią dziś 70% wszystkich Żydów. Nie zostało po nich prawie nic. Ten niezwykły świat rozmywa się, ginie w mrokach niepamięci. W sztetlu Biłgoraj toczy się życie. Biedni Żydzi, którzy swoim dzieciom mogą zapewnić jedynie ziemniaki i od czasu do czasu śledzie, pochylają się nad księgami w modlitewnych izbach niczym intelektualni książęta. Bogaci Żydzi, którzy prowadzą dochodowe biznesy, żyją niemalże jak magnaci. Nimi wszystkimi próbuje zarządzać państwo w różnych odsłonach – Rzeczpospolita, Rosja, znowu Polska – chcąc na nich zarobić, a czasem skłócić z chłopskim sąsiadem. Nad głowami jednych i drugich zbierają się czarne chmury…
Andrzej Krawczyk, historyk i dyplomata, wieloletni ambasador Rzeczpospolitej Polskiej, odtwarza świat żydowskiego miasteczka na przykładzie Biłgoraja – sztetla, który pokazał światu laureat literackiej nagrody Nobla Isaac Bashevis
Zachęcamy do obejrzenia nagrania seminarium naukowego z 19 października 2021 roku, podczas którego dr Andrzej Krawczyk przedstawiał mikrohistorię Biłgoraja jako sztetla.