Warszawski Kongres Judaistyczny 16 VI 2008

Warszawski Kongres Judaistyczny

Warszawa, 16-18 czerwca 2008


16 VI 2008 (poniedziałek)


10.00-12.00 Rozpoczęcie Kongresu (Stary BUW, aula)

12.00-14.00 Sekcje tematyczne

Asymilacyjne projekty modernizacyjne – w poszukiwaniu nowej tożsamości **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Anna Landau-Czajka (Instytut Historyczny, sala A)

1. Aleksandra Bilewicz, MISH UW – Sefardyjczyk jako model Żyda nowoczesnego: o inspiracjach sefardyjskich w polsko-żydowskiej literaturze emancypacyjno-asymilacyjnej

2. dr hab. Eugenia Prokop-Janiec, UJ – Ewolucja asymilatorskiego projektu modernizacyjnego: środowisko „Izraelity” w dwudziestoleciu międzywojennym

3. dr Marta Sikorska-Kowalska, UŁ – Asymilacja, patriotyzm, socjalizm. Heilpernowie, Konowie, Heryngowi: Żydzi-socjaliści – dylematy tożsamości

4. dr Mikhail Kizilov, Merton College – Modernizacja a dehebraizacja karaimskiej gminy w Polsce 1918-1939

Zagłada. Zapisy literackie i metafizyka. **** Obrady prowadzi dr Jacek Leociak (Instytut Historyczny, sala 125)

1. mgr Ewa Wiatr, UŁ – „Kronika Getta Łódzkiego” zwierciadłem życia codziennego

2. mgr Marta Janczewska, CBnZ – Zapis codzienności w literaturze dokumentu osobistego czasu Zagłady – lektury i sny (na podstawie tekstów pisanych tam i wtedy)

3. mgr Małgorzata Zduniak-Wiktorowicz, UAM – Sztetl opowiada: Zagłada zaświadczona

4. Konrad Wójcik, IKP Kołobrzeg – Bluźnierstwo wobec braku Boga. Lektura Calela Perechodnika w kontekście świadectw Zagłady

Dzieciństwo po wojnie. Żydowskie szkoły i sierocińce – obrady prowadzi dr Helena Datner (Instytut Historyczny, sala 17)

1. prof. dr hab. Joanna B. Michlic, Lehigh University – Dzieciństwo w sierocińcach żydowskich w Polsce po II wojnie światowej w świetle zachowanych źródeł

2. Noemi Bażanowska, UJ – Rola powojennych żydowskich domów dziecka w kształtowaniu postaw społecznych i świadomości narodowej wychowanków

3. dr Ewa Pogorzała, PWSZ Zamość – Szkolnictwo dla dzieci żydowskich w Polsce po II wojnie światowej

Filozofia. Starożytność i Średniowiecze. Obrady prowadzi prof. dr hab. Stanisław Krajewski (Wydział Orientalistyczny, sala Schayera)

1. Prof. dr hab. Edward Lipiński, Leuven – Od ideologii królewskiej do mesjanizmu w Psalmach Salomona

2. dr Anna Kuśmirek, UKSW – Mesjanizm w tradycji targumicznej

3. dr Marzena Zawanowska, UMCS – A-mistyczny mesjanizm wczesnych Karaimów: racjonalistyczne podejście do egzegezy biblijnej

4. dr Piotr Paziński – Utopia bez apokalipsy: mesjańskie poglądy Majmonidesa

Jidyszland . Obrady prowadzi dr Mirosława Bułat (Stary BUW, sala 107)

1. Prof. dr hab. Ewa Geller, UW – Jidyszland : żydowska Atlantyda. Próba definicji

2. dr Natan Cohen, University Bar Ilan – Mity jidyszlandu: odkrywanie legendy o Esterce w literaturze żydowskiej

3. dr Alexander Kurc, Fundacja im. Michela de Montaigne, Białystok – Wielokulturowa tożsamość Żydów polskich – na podstawie badań w projekcie „Pojednanie – Żydzi i Polacy”

Antysemityzm i jego formy. **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Ireneusz Krzemiński (Stary BUW, sala 212)

1. P. Winiewski – Specyfika stereotypu Żyda: „zimny" i „kompetentny"

2. dr Przemysław Różański, UG – Antysemityzm: stereotyp czy coś więcej ?


14.00-15.30 przerwa obiadowa

15.30-17.00 **Sekcje tematyczne**

Syjonizm do 1939 roku. **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Szymon Rudnicki (Instytut Historyczny, sala A)

1. dr hab. Leszek Hońdo UJ – Początki syjonizmu w Galicji

2. dr Krzysztof Ulanowski, UG – Chaluce . Od obietnicy ziemi do Ziemi Obiecanej

3. mgr Maciej Wójcicki, UW – Związek Młodzieży Żydowskiej im. Trumpeldora – Bejtar w Polsce, jako czynnik modernizacji społeczności żydowskiej

Zagłada. Zapisy literackie – dzieci i młodzież. **** Obrady prowadzi dr Dorota Krawczyńska (Instytut Historyczny, sala 125)

1. dr Justyna Kowalska-Leder, IKP Warszawa – Życie codzienne pod okupacją niemiecką w dziennikach dzieci żydowskich

2. mgr Julia Makosz, UJ – Pieśni getta

Postawy i opcje tożsamościowe polskich Żydów po II wojnie światowej. Obrady prowadzi prof. dr hab. Małgorzata Melchior (Instytut Historyczny, sala 17)

1. mgr Adrian Wójcik, dr Michał Bilewicz, UW – Co wynika z tożsamości Polskich Żydów przełomu tysiącleci? Analiza badań ilościowych

2. mgr Joanna Wiszniewicz, ŻIH – Jedno czy dwa „drugie pokolenia” w Polsce? Wstępne rozpoznanie problematyki

3. mgr Kamila Klauzińska, UJ – Współczesna genealogia Żydów polskich w oczach antropologa. Studium jednego przypadku

Filozofia. Myśl współczesna, cz. I. **** Obrady prowadzi dr hab. Jan Doktór (Wydział Orientalistyczny, sala Schayera)

1. mgr Wojciech Hanuszkiewicz, SNS IFiS PAN – Nauka i mesjanizm. Filozofia kultury Hermanna Cohena

2. dr Adam Lipszyc, IFiS PAN – Ernst Bloch: ślady zbyt wyraźne

3. mgr Urszula Idziak, SNS IFiS PAN – Obietnica, czyli Jacquesa Derridy mesjanizm bez mesjanizmu

Literatura cz. I. **** Obrady prowadzi dr Marta Marzańska (Stary BUW, sala 211)

1. dr Małgorzata Domagalska, UŁ – Warszawa przyszłości, ale dla kogo? Futurystyczne wizje stolicy w antysemickiej prozie przełomu XIX i XX wieku

2. mgr Zuzanna Kołodziejska, UW – Przestrzeń Warszawy widziana oczami jej żydowskich mieszkańców

3. mgr Katarzyna Mazurczak, UW – Żydowskie domy literackie w Warszawie. Rodziny Cejtlin i Alterman w okresie rozkwitu publicystyki hebrajskiej i jidysz

Jidyszland . Kultura. **** Obrady prowadzi dr Natan Cohen (Stary BUW, sala 107)

1. dr Joanna Nalewajko-Kulikov, IH PAN – Nauka ojczystego języka

2. mgr Aleksandra Geller, UW – Wos iz jidiszizm? – koncepcje kultury jidysz na podstawie publicystyki w „Literarisze Bleter”

3. mgr Karolina Szymaniak, UJ – Wytyczanie granic: krytyka literacka wobec zagadnień tożsamości literatury jidysz

Antysemicka tradycja. Mowa narodowo-katolicka. **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Ireneusz Krzemiński (Stary BUW, sala 212)

1. dr Grzegorz Krzywiec, IH PAN – Dziedzictwo II Rzeczpospolitej? Antysemityzm jako kod kulturowy, projekt narodowy i Weltanschauung

2. dr Agnieszka Friedrich, UG – Ideologia i frazeologia antysemicka na łamach „Roli” Jana Jeleńskiego

3. mgr Przemysław Wiatrowski, UAM – Mowa nienawiści? Obraz Żyda w „Przewodniku Katolickim” z lat 30. XX wieku

17.00-17.30 przerwa na kawę

17.30-19.00 Sekcje tematyczne

Judaizm reformowany. **** Obrady prowadzi dr Artur Markowski (Instytut Historyczny, sala A)

1. dr Dariusz Konstantynów, ISz PAN – „My i żydzi u pomnika cywilizacji”. Reakcje na otwarcie Wielkiej Synagogi na Tłomackiem w Warszawie

2. dr Michał Galas, UJ – Wpływy reformy judaizmu na ziemiach polskich w XIX i początkach XX wieku

3. dr Natalia Aleksiun, Touro College – Nowy model rabinatu w międzywojennej Polsce

Żydzi w getcie. **** Obrady prowadzi dr Dariusz Libionka (Instytut Historyczny, sala 125)

1. dr Aleksandra Namysło, IPN – Rola Centrali Żydowskich Rad Starszych w organizacji opieki społecznej i zdrowotnej wśród ludności żydowskiej Wschodniego Górnego Śląska (1940–1943)

2. mgr Jakub Petelewicz, UW – Żydowska Samopomoc Społeczna w GG i jej rola w życiu małych gett

3. mgr Joanna Ostrowska, UJ – Prostytucja (formalna i nieformalna) w Polsce w okresie II Wojny Światowej/getta

Wydarzenia Marca ’68 – w optyce środowisk żydowskich. **** Obrady prowadzi mgr Joanna Wiszniewicz (Instytut Historyczny, sala 17)

1. dr August Grabski, ŻIH – Wydarzenia marcowe 1968 roku w optyce żydowskich komunistów

2. dr Tadeusz Paweł Rutkowski, UW – Żydowski Instytut Historyczny i jego pracownicy w okresie wydarzeń marcowych 1968 roku

3. mgr Kamila Dąbrowska, UW – Dolny Śląsk jako ojczyzna prywatna żydowskich marcowych emigrantów

Filozofia. Myśl współczesna cz. II. **** Obrady prowadzi dr Adam Lipszyc (Wydział Orientalistyczny, sala Schayera)

1. dr Grzegorz Hetman – Wizja mesjanizmu w myśli Lucjana Mariana Freytaga

2. mgr Katarzyna Liszka, UWr – Obietnica mesjańska w cieniu pamięci Szoa

3. prof. dr hab. Stanisław Krajewski, IFiS PAN – Mesjanizm a dialog międzyreligijny

Literatura cz. II. **** Obrady prowadzi dr Alina Molisak (Stary BUW, sala 211)

1. mgr Maria Antosik-Piela, ŻIH – Żydowski świat przestępczy na tle przedwojennej Warszawy

2. dr Szoszana Ronen, UW – Żyd piszący po hebrajsku w Warszawie – dlaczego?

3. mgr Bella Szwarcman-Czarnota, „Midrasz” – Żona Lota ogląda się za siebie: obraz zagłady miasta w twórczości poetek języka jidysz

Jidyszland . Literatura. **** Obrady prowadzi dr Joanna Lisek (Stary BUW, sala 107)

1. dr Magdalena Sitarz, UJ – Szolem Asz pomiędzy Jidyszlandem a kulturą polską

2. dr Mirosława Bułat, UJ – „Na warszawskiej scenie” (Żydowska kultura teatralna międzywojennej Warszawy we wspomnieniach Zygmunta Turkowa)

  1. __ dr Magdalena Ruta – Obraz miasteczka w prozie jidysz okresu PRL

Wrogi Żyd – niewinny Polak. Retoryka antysemicka. Obrady prowadzi prof. dr hab. Ireneusz Krzemiński (Stary BUW, sala 212)

1. dr Piotr Forecki, UAM – Retoryka antysemicka w obronie paradygmatu polskiej niewinności

2. mgr Joanna Grzelak, UAM – Stereotyp Żyda w języku polskim

3. dr Monika Bednarczuk, PWSZ – Polak w sidłach Salome (antysemityzm i płeć)

17 VI 2008 (wtorek)


9.30-11.30 **Sekcje tematyczne**

Historia Żydów w średniowieczu. **** Obrady prowadzi dr Anna Michałowska- Mycielska (Stary BUW, sala 207)

1. prof. dr hab. Hanna Zaremska, IH PAN – Źródła do badania liczebności Żydów polskich w średniowieczu

2. Magdalena Dopieralska, IA UW – Kultura żydowska w świetle źródeł archeologicznych – możliwości i pułapki

3. mgr Marianna Otmianowska – Karykaturalne przedstawienia Żydów w scenach pasyjnych w polskim malarstwie gotyckim

Galicja – szczególna droga? **** Obrady prowadzi dr Michał Galas (Instytut Historyczny, sala A)

1. prof. dr hab. Iwan Monołatyj, NUP – Żydowska wspólnota Galicji Wschodniej w polityce Habsburgów. Orientacje etnokulturalne i etnoreligijne

2. dr Anna Jakimszyn, UJ – Żydzi krakowscy a szkolnictwo świeckie stopnia początkowego w czasach Wolnego Miasta Krakowa (1815-1846)

3. dr Małgorzata Śliż – Gmina żydowska w Galicji między tradycją a nowoczesnością. Modernizacja form organizacyjnych

4. dr Łukasz Tomasz Soroka, AP KEN – Żydzi w XIX-wiecznej Radzie Miasta Krakowa

Zagłada. Zapisy literackie-zawodowi literaci. **** Obrady prowadzi dr Justyna Kowalska-Leder (Instytut Historyczny, sala 125)

1. mgr Monika Polit, ŻIH – „Reporter w getcie” – reportaże Józefa Zelikowicza z getta łódzkiego

2. dr Monika Szabłowska-Zaremba – Pisarz – świadek Zagłady: o literackich zapisach Stanisława Wygodzkiego

3. mgr Joanna Roszak UAM – Idąc, opowiadali bajkę. Buczkowski – Buber

4. prof. dr hab. Rachel Brenner – Spojrzenie z drugiej strony: polscy pisarze o getcie

Przemiany dokonujące się w zbiorowości polskich Żydów po wojnie (po dzień dzisiejszy). Obrady prowadzi mgr Ewa Koźmińska-Frejlak (Instytut Historyczny, sala 17)

1. dr Helena Datner, ŻIH, prof. dr hab. Stanisław Krajewski, IFiS PAN – Założenia i kształt powojennej galerii Muzeum Historii Żydów Polskich

2. dr hab. Bożena Szaynok, UWr – Żydzi wobec sytuacji politycznej Polski po 1944 roku

3. mgr Izabela Kazejak, EUI – Między integracją a emigracją. Mniejszości żydowskie w polskim Wrocławiu i ukraińskim (sowieckim) Lwowie (1944-1991)

4. Anna Domagała, UŚ – Żydzi w Zagłębiu Dąbrowskim po II wojnie światowej

Jidyszland . Motywy. **** Obrady prowadzi dr Magdalena Ruta (Stary BUW, sala 107)

1. dr Agnieszka Żółkiewska, ŻIH – Geneza idei żydowskiego humoru narodowego

2. mgr Aleksandra Wilczura, UJ – Folklor Żydów na ziemiach polskich w latach 1918-1939 w pracach muzykologów żydowskich

3. mgr Agata Kondrat, UW – „Der moderner sznajder” jako źródło informacji o modzie żydowskiej lat 30- tych XX wieku

4. dr Joanna Lisek, UWr – Problematyka kobieca w Księgach Pamięci (na przykladzie Pinczowa)

Sabataizm , chasydyzm, mistyka. **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Edward Lipiński (Wydział Orientalistyczny, sala Schayera)

1. dr hab. Jan Doktór, ŻIH – Upadek Mesjasza?

2. dr Paweł Maciejko, HU – Mesjanizm i antymesjanizm w pismach rabina Jonatana Eibeschütza

3. Agata Paluch, UJ – Mesjasz jako mówiący. Mistyczna koncepcja postaci mesjasza

Literatura cz. III. **** Obrady prowadzi dr Małgorzata Domagalska (Stary BUW, sala 211)

1. prof. dr hab. Sławomir Żurek, KUL – Polsko-żydowska Warszawa w zapisach poetyckich Arnolda Słuckiego

2. dr Alina Molisak, UW – Warszawa Szaloma Asza i Jakuba Appenszlaka

3. dr Marta Marzańska, UW – Bialik w Warszawie

4. Anna Kulpa, UJ – Ulica Dzika Kadii Mołodowskiej – przeciw nędzy, niesprawiedliwości, wykluczeniu

5. mgr Magdalena Stańczuk, UW – „Wracam do ciebie, miasteczko...” – Warszawa w twórczości Władysława Szlengla

Narodziny i rozwój dyskursu antysemickiego. **** Obrady prowadzi dr hab. Andrzej Żbikowski (Stary BUW, sala 212)

1. dr Aleksandra Sulikowska-Gąska, UW – Żydzi i judaizanci na Rusi w XV i XVI wieku

2. dr Dobrosława Świerczyńska, IBL PAN – Henryk Sienkiewicz i kwestia żydowska. Między stereotypem a doświadczeniem

3. dr Jolanta Żyndul, UW – Przemiany dyskursu o mordach rytualnych, czyli co miał wspólnego ks. Piotr Skarga z Andrzejem Niemojewskim

4. mgr Marcin Soboń, AŚ – Galicyjskie echa wystąpień antyżydowskich w Rosji i Królestwie Polskim 1881 roku

11.30-12.00 przerwa na kawę

12.00-13.30 **Sekcje tematyczne**

Żydzi w Rzeczypospolitej XVI-XVIII cz. I. Obrady prowadzi dr hab. Adam Kaźmierczyk (Stary BUW, sala 207)

1. mgr Bartłomiej Majchrzak UWr – Tekst prawny (instrukcje sejmikowe, inne akty normatywne) jako źródło do badania dziejów Żydów w Polsce

2. mgr Maria Cieśla IH PAN – Metryka Litewska jako źródło do historii Żydów w Wielkim Księstwie Litewskim w XVII i XVIII wieku

3. dr Stefan Gąsiorowski, UJ – Żydzi w księgach miejskich sądu wójtowsko- ławniczego na przykładzie Żółkwi w XVII i XVIII wieku

Żydzi w Rosji i Królestwie Polskim w XIX wieku. Obrady prowadzi prof. dr hab. Daniel Grynberg (Instytut Historyczny, sala A)

1. dr Inna Sorkina, UJKG – Rosja: wieś, sztetl, miasto: nowa rzeczywistość

2. dr Jacek Walicki, UŁ – Położenie prawne Żydów w Królestwie Polskim 1815-1914

3. dr Artur Markowski, UW – Między państwem a rytuałem. Rodzina żydowska w Królestwie Polskim pierwszej połowy XIX wieku

Zagłada. Aspekty przestrzenne, materialne, demograficzne. Obrady prowadzi dr Dariusz Libionka (Instytut Historyczny, sala 125)

1. dr Dorota Krawczyńska, IBL PAN – Przestrzeń Zagłady – rzeczywista i wyobrażona

2. mgr Kazimierz Latuch, GUS – Przemiany demograficzne i straty wojenne polskiej ludności żydowskiej w latach 1939-1945

Jidyszland . Wielojęzyczność. **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Ewa Geller (Stary BUW, sala 107)

1. mgr Dick Betlem, UA – Trzy podejścia do wczesnego rozwoju języka jidysz ( Weinreich, Katz, Wexler)

2. dr Przemysław Piekarski, UJ – Formacje hybrydalne w jidysz

3. mgr Izabela Olszewka, UG – Elementy kulturowe w tłumaczeniu powieści I.B. Singera

Zbiorowość żydowska w pierwszych latach po wojnie: powroty ocalonych, próby zadomowienia się, migracje. **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Joanna Michlic (Instytut Historyczny, sala 17)

1. prof. dr hab. Monika Adamczyk-Garbowska, UMCS – Czy to na pewno Ryki? Powroty ocalonych do rodzinnych miejscowości według relacji w księgach pamięci

2. dr Edyta Gawron UJ – Społeczne aspekty migracji Żydów w Polsce w latach 1945-1948

3. mgr Ewa Koźmińska-Frejlak – Casus polsko-żydowskich małżeństw mieszanych w okresie tuż-powojennym

Mesjanizm i polityka. **** Obrady prowadzi dr Paweł Maciejko (Wydział Orientalistyczny, sala Schayera)

1. mgr Artur Skorek UJ – Dialektyka procesu zbawczego według rabina Awrahama Kuka – rola profanum w czasach mesjańskich

2. mgr Krzysztof Chaczko UWr – Polityka mesjanistyczna? W poszukiwaniu elementów koncepcji mesjanistycznej wśród izraelskich partii religijnych

3. mgr Maja Rosińska UJ – Problem mesjanizmu w myśli chasydów z dynastii Lubawicz

Z dziejów wystąpień antysemickich. **** Obrady prowadzi dr hab. Andrzej Żbikowski (Stary BUW, sala 212)

1. Anna Magdzińska UAM – Wystąpienia antyżydowskie w Chojnicach w 1900 roku

2. dr Katarzyna Pereira UwB – Żydowscy przyjaciele Charles`a Peguy

3. mgr Karen Auerbach BU – Rodziny żydowskie z Ujazdowskiej 16

13.30-15.30 przerwa obiadowa

15.30-17.00 Sekcje tematyczne

Żydzi w starożytności cz. I. Obrady prowadzi prof. dr hab. Edward Lipiński (Wydział Orientalistyczny, sala Schayera)

1. dr Andrzej Mrozek UJ – Izraelski dualizm państwowy od X do VIII w. p.n.e.

2. prof. dr hab. Izabela Jaruzelska UW – Prorocy wobec wyprawy Achaba do Ramoth-gilead

3. mgr Marcela Kościańczuk UAM – Narracyjne źródła konstytuowania się żydowskich wspólnot religijnych w okresie drugiej świątyni

Żydzi w Rzeczypospolitej XVI-XVIII cz. II. **** Obrady prowadzi dr hab. Adam Kaźmierczyk (Stary BUW, sala 207)

1. dr Szymon Kazusem, AŚ – Żydzi w handlu Rzeczypospolitej XVI-XVIII wieku. Perspektywy badawcze

2. mgr Przemysław Czyżewski, UwB – Protokoły ofiary 10 i 20 grosza z 1789 r. jako źródło do badań nad rolą sum lokowanych w kahałach w dochodowości szlacheckiej i kościelnej na przykładzie powiatu grodzieńskiego 3. Ewa Olesiuk, UW – Kamera Wojny i Domen jako źródło do badań nad historią Żydów w Nowych Prusach Wschodnich w latach 1795-1807

Odradzanie się społeczności żydowskiej po wojnie: instytucje (do 1950 roku). **** Obrady prowadzi dr hab. Bożena Szaynok (Instytut Historyczny, sala 17)

1. dr Ignacy Einhorn, TSKŻ – Towarzystwo Ochrony Zdrowia Ludności Żydowskiej w Polsce w latach 1921- 1950

2. Stephan Stach, SDI Lipsk – Geneza i pierwsze lata działalności Żydowskiego Instytutu Historycznego 1944/47-50

3. mgr Martyna Rusiniak, UW – Odradzanie się życia społeczności żydowskiej w Polsce na przykładzie Bundu

Twórczość przypomniana. Obrady prowadzi dr Małgorzata Stolarska (Stary BUW, sala 211)

1. mgr Magdalena Cześniak – Jonasz Stern – artysta zapomniany?

2. dr Renata Piątkowska, MHŻP – Jakub Apenszlak - współtwórca Żydowskiego Towarzystwa Krzewienia Sztuk Pięknych

3. dr Krzysztof Tkaczyk, UW – Carl Einstein w poszukiwaniu totalności sztuki

Jidyszland Wielokulturowość. **** Obrady prowadzi dr Przemysław Piekarski (Stary BUW, sala 111)

1. dr Grażyna Olszewska-Baka, Fundacja im Michela de Montaigne – Obrazy polskiej tożsamości w biografiach Żydów białostockich. Na podstawie realizacji projektu „Pojednanie – Żydzi i Polacy

2. mgr Magdalena Ewa Młynek, JGU – „A Bintel Brief”: praktyczna pomoc w akulturacji wschodnioeuropejskich Żydów w Stanach Zjednoczonych Ameryki

3. mgr Anna Gulińska, Fundacja Bruchejon – Redstu jidysz? Jidysz Żydów polskich w XXI wieku. Kto, gdzie, jak i dlaczego mówi jeszcze po żydowsku

Z dziejów wystąpień antysemickich cz. II. **** Obrady prowadzi dr hab. Andrzej Żbikowski (Stary BUW, sala 1)

1. Agata Dąbrowska, UŁ – Wpływ niemieckiej propagandy antysemickiej lat trzydziestych I czterdziestych XX wieku na kształtowanie wizerunku Żyda w kulturze polskiej

2. Andrej Zamojski, UwB – Władza sowiecka I antysemityzm. Przypadek wschodniej Białorusi lat 20. i 30.


17.00-17.30 przerwa na kawę

17.30-19.00 Sekcje tematyczne

Żydzi w starożytności, cz. II. Obrady prowadzi prof. dr hab. Izabela Jaruzelska (Wydział Orientalistyczny, sala Schayera)

1. dr Bogusława Filipowicz, UW – „Dzieci z Elefantyny – status prawny dzieci żydowskich na Elefantynie

2. mgr Paweł Kociszewski, UW – Prawo diaspory żydowskiej na Elefantynie

3. prof. dr hab. Edward Dąbrowa, UJ – Hasmoneusze w świetle dokumentów qumrańskich

Żydzi w Rzeczypospolitej XVI-XVIII, cz. III. Obrady prowadzi: dr hab. Adam Kaźmierczyk (Stary BUW, sala 207)

1. mgr Anna Rutkowski, UJ – Kronika Szeris Jisroel Menahema Manna ben Salomona Halewiego Amelandera jako źródło do dziejów Żydów polskich w XVI – XVIII wieku

2. mgr Andrej Szpirt RAN Moskwa – Źrodła „chrześcijańskie” w kronikach żydowskich doby powstania B. Chmielnickiego

3. dr Anna Michałowska-Mycielska UW – Gminne księgi wpisów ( pinkasy) – możliwości i ograniczenia badawcze

Żydzi w ukryciu w czasie II wojny światowej. **** Obrady prowadzi: prof. dr hab. Małgorzata Melchior (Instytut Historyczny, sala 125)

1. dr hab. Grzegorz Berendt, UG – Cena życia – rola pieniądza, majątku i pracy w walce o przetrwanie na „aryjskiej stronie”

2. Monika Stępień, UJ – Dzień powszedni papierowych Żydów na przykładzie losów H. Fisher i M. M. Mariańskich

3. mgr Zuzanna Schnepf-Kołacz, SNS IFiS PAN – Badanie stosunków między Żydami ukrywającymi się na wsi a ich gospodarzami z perspektywy wybranych kategorii socjologii emocji

4. mgr Ewa Nowogrodzka, UJ – Stosunki między partyzantką żydowską a mieszkańcami wsi w północnej części dystryktu lubelskiego

Synagoga, kino, pomnik. **** Obrady prowadzi: dr Krzysztof Tkaczyk (Stary BUW, sala 211)

1. mgr Magdalena Maciudzińska, UAM – Arnold W. Brunner i nowa koncepcja architektury synagogalnej przełomu XIX i XX wieku

2. dr Bożena Grzegorczyk, UMK – W krainie Szeherezady – amsterdamski kinoteatr „ Tuschinski”

3. dr Eleonora Jedlińska, UŁ – „Pamięć Miejsca/Miejsce Pamięci. Muzeum w Bełżcu”

Język hebrajski. **** Obrady prowadzi dr Maciej Tomal (Instytut Historyczny, sala A)

1. dr Marek Piela, UJ – Hebrajskie teksty literackie jako źródło do badań nad gramatyką współczesnej hebrajszczyzny

2. dr Maciej Tomal, UW – Hebrajski izraelski na tle dialektów nowoaramejskich. Uwagi typologiczne

Chrześcijanie, antysemityzm i Holocaust. **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Ireneusz Krzemiński (Stary BUW, sala 212)

1. dr Luiza Arabella Wawrzyńska-Furman, PRChiŻ – S tarsi Bracia” czy „ Bogobójcy”? – szczególna odpowiedzialność chrześcijan za antysemityzm

2. mgr Joanna Furła-Buczek, UW – Język okupacyjnych obwieszczeń dotyczących Żydów jako pośrednie narzędzie Zagłady

3. dr Piotr Weryński, dr Dorota Dolińska, PŚ Katowice – Resentyment polski wobec Holocaustu jako faktu społecznego

19.00 Kolacja


18 VI 2008 (środa)

9.30-11.30 **Sekcje tematyczne**

Żydzi w starożytności cz. III. **** Obrady prowadzi dr Łukasz Niesiołowski- Spano (Wydział Orientalistyczny, sala Schayera)

1. mgr Paweł Plichta, UJ – W Jerozolimie doznacie pociechy (Iż 66,13). Rola Świętego Miasta w tekstach Tanachu

2. dr Andrzej Nowak, AM Warszawa – Śpiew psalmiczny jako czynnik integrujący środowiska żydowskie w okresie utraty państwowości przez starożytny Izrael

3. dr hab. Adam Rajtar, UW – Społeczność żydowska w Leontopolis

4. dr Krystyna Stebnicka, UW – Obecność lokalnych patriarchów w gminach żydowskich diaspory w okresie cesarstwa

Żydzi w Rzeczypospolitej XVI-XVIII cz. IV. **** Obrady prowadzi dr hab. Adam Kaźmierczyk (Stary BUW, sala 207)

1. dr Hanna Węgrzynek, ŻIH – Źródła kościelne dotyczące dziejów Żydów polskich

2. mgr Zuzanna Bednarek, PAT – Obrazy narodu wybranego w katechizmach katolickich od końca średniowiecza do XVIII wieku : od religijnej akceptacji do antyjudaizmu

3. dr Witold Bobryk, APS – Stosunek duchowieństwa unickiego do ludności żydowskiej w świetle konsystorza eparchii chełmskiej w XVIII wieku

4. dr Jurgita Verbickiene, CBŻEW – Ocena ludności żydowskiej w publikacji antytatarskiej Piotra Czyżewskiego „Alfurkan Tatarski” (Wilno, 1616): spojrzenie komparatystyczne i recepcje obrazu

Doświadczenia II RP. **** Obrady prowadzi dr Jolanta Żyndul (Instytut Historyczny, sala A)

1. dr hab. Konrad Zieliński, UMCS – O tułactwie inaczej. Przymusowe migracje Żydów w latach I wojny światowej jako czynnik sprzyjający emancypacji

2. mgr Kamil Kijek, UWr – Modernizacyjny wpływ Państwa Polskiego jako kontekst zbiorowego doświadczenia i zmiany świadomości politycznej ostatniego pokolenia Żydów II RP”

3. mgr Pascale Falek, OU – Poszukiwanie podwójnej emancypacji: historia zmagań kobiet żydowskich w Polsce okresu międzywojennego

4. mgr Karolina Rąb, PŚ – BUND a społeczeństwo obywatelskie

Literatura-Zagłada-żydowska tożsamość. **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Monika Adamczyk-Garbowska (Instytut Historyczny, sala 17)

1. prof. dr hab. Sławomir Buryła, UWM – Zagłada widziana zza oceanu („Rozbitkowie” Sydora Reya)

2. mgr Laura Quercioli Mincer, ULS Rzym – Cisza i krzyk. Tożsamość homoseksualna i tożsamość żydowska u Juliana Stryjkowskiego i u Giorgia Bassaniego

3. mgr Bartłomiej Krupa, UAM – Ci, którzy odchodzą. Pamięć Zagłady w prozie lat 1987-1996

4. Anna Dobiegała, UWM – Stanisław Benski – dzieje nieznane

Sztuka. Interpretacje. **** Obrady prowadzi dr Renata Piątkowska (Stary BUW, sala 211)

1. mgr Monika Czekanowska, UAM – Czy scena przedstawiająca Dwunastoletniego Chrystusa w świątyni w XIX w. jest obrazem żydowsko-chrzescijańskich polemik?

2. mgr Małgorzata Paszylka-Galza, MNwG – Józef Budko (1888-1940) – artysta zapomniany

3. dr Małgorzata Stolarska, MHŻP – Heinrich Tischler-żydowski ekspresjonista z Wrocławia

4. dr hab. Barbara Breysach, UWM – Posthabsburska sztuka żydowska

Antysemityzm. Socjologia, cz. V. **** Obrady prowadzi prof. dr hab. Ireneusz Krzemiński (Stary BUW, sala 212)

1. mgr Joanna Guzik, UJ – Antysemityzm w Japonii

2. mgr Andrzej Kujawski, IZ w Poznaniu – Problem Antysemityzmu w Unii Europejskiej

3. mgr Magdalena Kuleta-Hulboj, UW – Konfrontacja odmiennych wspólnot pamięci czy dialog? Polsko-izraelska wymiana młodzieży


12.30-13.00 Podsumowanie obrad sekcji


13.00-14.00 Zakończenie kongresu: panel dyskusyjny prowadzi prof. dr hab. Jerzy Tomaszewski

----------------------------

Komitet organizacyjny:

dr Łukasz Niesiołowski-Span o , IH UW dr _Maciej Tomal ,_ Zakład Hebraistyki UW dr Jolanta Żyndul , Centrum im. Anielewicza UW dr _Artur Markowski ,_ IH UW (sekretarz kongresu)

----------------------------


Imprezy towarzyszące:

Wystawa: Judaika w zbiorach BUW – BUW, hall główny, 9-20 VI 2008.

Organizator: pracownicy BUW

Wystawa: Za murem – Stary BUW, hol na pierwszym piętrze, 9-20 VI 2008.

Organizator: Archiwum Miasta Stołecznego Warszawy

Wystawa: Jesziwas Chachmej Lublin - zdjęcia Henryk Kuś – Związek Polskich Artystów Fotografików, Plac Zamkowy 8, Warszawa, 15 VI 2008, otwarcie o 18.00

Kiermasz książek o tematyce żydowskiej – Kampus UW, 16-18 VI 2008

Prezentacja Muzeum Historii Żydów Polskich – Stary BUW, sala I, 16 VI 2008 o 19.00

Prezentacja encyklopedii Żydów wschodnioeuropejskich – Instytut Historyczny, sala 125,

16 VI 2008 od 17.30 do 19.00. Uczestnicy: prof. Gershon Hundert, prof. dr hab. Hanna Zaremska, dr Anna Michałowska-Mycielska, prof. dr hab. Daniel Grinberg, prof. dr hab. Szymon Rudnicki.