„Czy można zatrzymać negacjonistów?”

Debata z cyklu „Etyka w badaniach nad Zagładą”

„Czy można zatrzymać negacjonistów?” | debata

Mogiła-pomnik, na cmentarzu żydowskim, Wikimedia Commons, domena publiczna

Źródło: Żydowski Instytut Historyczny

Żydowski Instytut Historyczny zaprasza na kolejną debatę z cyklu „Etyka w badaniach nad Zagładą”

„Czy można zatrzymać negacjonistów?”

Wobec pojawiających się co raz częściej w debacie publicznej otwartych wypowiedzi już nie tylko wypaczających historię Zagłady, ale otwarcie kwestionujących fakt dokonania bezprecedensowego mord na milionach europejskich Żydów, konieczny staje się namysł nad rolą instytucji zajmujących się badaniem, dokumentowaniem i upowszechnianiem wiedzy o Zagładzie.

Problem ten wykracza daleko poza środowisko naukowców i edukatorów. Dotyczy bowiem możliwości państwa w zakresie skutecznego przeciwdziałania podważania i negowania faktów historycznych, instrumentalizowania pamięci oraz budowania poparcia społecznego i politycznego na kłamstwie i manipulacji.

Wydarzenie będzie stanowiło przestrzeń do interdyscyplinarnej dyskusji, w której szczególna uwaga zostanie poświęcona temu, w jaki sposób należy mówić o miejscach, które stały się kluczowymi punktami pamięci o Zagładzie, takich jak Treblinka czy Auschwitz, a także powojennym sporom o pamięć, odpowiedzialność i interpretację historii, czego najbardziej wyrazistym przykładem pozostaje Jedwabne.

Gośćmi debaty będą:

  • dr hab. Aleksandra Gliszczyńska-Grabias,
  • dr Piotr Cywiński i
  • prof. UAM dr hab. Piotr Forecki.

Udział w wydarzeniu jest bezpłatny Na wydarzenie obowiązują zapisy:
Zapisy trwają do wyczerpania wolnych miejsc.

***

Seminarium organizowane jest w ramach EHRI-PL i dofinansowane ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego na zadanie „Działania bieżące Polskiego Węzła Krajowego EHRI-PL – konsorcjum EHRI-ERIC realizowane przez Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma [ŻIH] na lata 2025– 2027 wraz z partnerami krajowymi”.

EHRI-PL

EHRI-ERIC to pierwsza ponadnarodowa organizacja skupiająca kluczowe europejskie instytucje zajmujące się dokumentacją i badaniami nad Zagładą. Polskim koordynatorem tej struktury jest Żydowski Instytut Historyczny im. Emanuela Ringelbluma, który wspólnie z Centrum Badań nad Zagładą Żydów IFiS PAN oraz Centrum Badań Żydowskich na Uniwersytecie Łódzkim utworzył krajową strukturę w ramach EHRI-ERIC. Nadzór nad polskim węzłem EHRI (EHRI-PL) sprawować będzie Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Wśród celów nowoutworzonego konsorcjum należy wymienić m.in. zapewnienie szerokiego międzynarodowego dostępu do źródeł archiwalnych dotyczących Zagłady czy nawiązywanie i zacieśnianie współpracy przez badaczy i badaczki tego tematu z kraju i zagranicy, wytyczanie nowych kierunków badań i podejść metodologicznych, a także wsparcie dla osób zajmujących się badaniami Zagłady.

„Badania nad Zagładą prowadzone są na całym świecie. Wymiana poglądów i opinii pomiędzy badaczami i badaczkami z różnych ośrodków ma kluczowe znaczenie dla rozwoju tej subdyscypliny studiów żydowskich. Ważne jest to także ze względu na rozproszenie źródeł. Materiały dotyczące Zagłady – czy to oryginalne dokumenty, czy źródła wywołane (jak np. video testimonies) były zbierane zarówno w Europie, w obu Amerykach i Australii. Tylko próba dotarcia do możliwie wszystkich ważnych kolekcji archiwalnych pozwala opisać historie z czasów wojny” – mówi dyrektor Żydowskiego Instytutu Historycznego dr Michał Trębacz.

Inauguracja polskiego węzła EHRI-PL rozpoczęła się w Żydowskim Instytucie Historycznym, gdzie spotkało się kilkudziesięcioro przedstawicielek i przedstawicieli instytucji naukowych, muzeów, ministerstw i dyplomatów z państw Europy, Izraela i Stanów Zjednoczonych, a także przedstawiciele i przedstawicielki Komisji Europejskiej i Parlamentu Europejskiego.